Force majeure – ความหวาดกลัวและภาพแทนของมนุษย์ในสังคม

_1401553700

Force majeure (2014)  / Ruben Östlund / Sweden | France | Norway | Denmark / 

ในสังคมเราคงจะมีบ้างที่จะเห็นหรือรู้สึกถึงความไม่เท่าเทียมกันของเพศหญิงและเพศชาย เราจะเห็นว่าเรามีวิชาสอนเกี่ยวกับสตรีศึกษา(Feminism) และแยกออกไปได้อีหลายแขนง การแบ่งชนชั้นระหว่างชายหญิงนั้นเริ่มมีมาตั้งแต่เมื่อใด? จริงๆเราคิดว่าหากจะลงลึกก็ควรจะไปศึกษาตั้งแต่ยุคที่เริ่มมีศาสนาขึ้นมาว่ามีรายละเอียดเช่นไร แต่ในตอนนี้สิ่งที่เราสนใจมิใช่เรื่องของชนชั้นระหว่างเพศหญิงและชาย ดังนั้นจึงขอกล่าวถึงเรื่องนี้ไว้เพียงเท่านี้ แต่เรากลับสนใจประเด็นเกี่ยวกับความเท่าเทียมของมนุษย์เสียมากกว่า ว่าจริงๆแล้วมีความเป็นไปได้มากน้อยเพียงใดในการสร้างความเท่าเทียมนั้นๆ(อันที่จริงเราก็ตระหนักดีอยู่แล้วว่ามันไม่มีความเท่าเทียมอยู่ในโลกนี้หรอก) หนังเรื่อง Force majeure เหมือนว่าจะฉายภาพนั้นให้เราเห็น แต่อันที่จริงหนังกลับพาเราไปสำรวจส่วนที่ลึกสุดของความเป็นสัตว์ที่อาศัยอยู่กันเป็นสังคมนั่นคือ”ความยะโสโอหังและอยากเอาชนะ” เรื่องของความเท่าเทียมกันในเรื่องเพศนั้นดูเหมือนจะเป็นประเด็นรองลงไป หากเราดูหนังจบเราจะพบว่าสิ่งที่หนังพยายามสร้างคือการ Take balance ของคนในครอบครับ ซึ่งตัวผู้ทำได้สร้างความเท่าเทียมขึ้นมาได้อย่างดีเยี่ยมในหนังเรื่องนี้

หนังว่าด้วยครอบครัวหนึ่งมีพ่อแม่และลูกสาวกับลูกชายใช้เวลาในวันหยุดพักผ่อนด้วยการไปเล่นสกีเป็นเวลาห้าวันเพราะเป็นวันหยุดของพ่อ เขาจึงต้อง Focus กับครอบครัวเป็นพิเศษ แต่เรื่องราวที่เป็นจุดเปลี่ยนนั้นคือเกิดหิมะถล่มใส่พวกเขาขณะนั่งกินอาหารเช้าพร้อมหน้ากันทั้งครอบครัว โทมัสผู้เป็นพ่อได้วิ่งหนีขณะที่ถ่ายวิดีโออยู่โดยไม่ได้สนใจลูกเมียเลย และหลังจากนั้นเรื่องราวดราม่ามันก็เกิดตามมาเป็นระลอก หากอ่านจากพล็อตคร่าวๆนี้แล้วหลายๆคนคงคิดว่าโทมัสคงเป็นพ่อที่แย่มากๆที่ไม่ยอมดูแลลูกเมียและปล่อยให้พายุนั้นถล่มใส่(ซึ่งจริงๆแปบเดียวมันก็หายไป) แต่นั้นคือภาพแทนของสังคมที่ถูกสร้าขึ้นมา(จากใครก็ไม่รู้) และจากนั้นภรรยาของโทมัสก็เริ่มดึงจุดอ่อน(Weakness) ของสามีตัวเองออกมาจนสุดท้ายมันก็ระเบิดเป็นจุน ในรายละเอียดของหนังนั้นทำให้เราสังเกตุเห็นอริยาบทต่างๆ(Gesture) ของตัวละครแต่ละตัวได้อย่างชัดเจนเพราะนักแสดงแต่ละคนเล่นได้เป็นธรรมชาติมาก บทสนทนานั้นมีแต่พอประมาณ หากสังเกตุดูดีๆใช่แน่นอนว่าโทมัสนั้นปฏิเสธความอ่อนแอของตนเองต่อหน้าเพื่อนๆในวงสังคม จนทำให้ภรรยาไม่พอใจคือแบบว่าทำไมเอ็งเป็นผู้ชายกลับไม่กล้ายอมรับความจริงวะ มีหลายๆเหตุผลที่สามารถมารองรับการกระทำของโทมัสเหตุผลหนึ่งคือ สัญชาตญาณการเอาชีวิตรอดของสัตว์ทั่วๆไป แต่ภรรยาเขาไม่ได้คิดเช่นนั้น แน่นอนว่าเธอคงไม่คิดจะทิ้งลูกทั้งสองดังเช่นสามีของตน มี Sub plot เล็กๆเข้ามาอีกนิดหน่อยคือ ทั้งสองสามีภรรยานั้นมีทางเลือกคือหย่ากันเสียและก็มีคนใหม่ มีซีนที่เขาไปพบเพื่อนในห้องและพูดคุยถึงประเด็นความสัมพันธ์ของครอบครัว ที่เธอแสดงถึงความลังเลในการที่จะคงความสัมพันธ์ที่สะสมมายาวนานและไม่กล้าที่จะทำมันให้แตกสลายลงไปไหนจะมีลูกๆอีก แต่แล้วในที่สุดเธอก็เอาชนะสามีเธอจนได้ด้วยการหยิบหลักฐานจากโทรศัพท์ของสามีเธอมาฉายให้ญาติที่มาเล่นสกีด้วยกันดูว่าสามีของเธอวิ่งหนีหิมะที่ถล่มลงมาอย่างไรและทิ้งพวกเธอและลูกๆให้วิ่งหลบกันเอง ผลของมันคือโทมัสก็เกิดอาการ Depress ลงและในที่สุดก็ยอมรับกับภรรยาตัวเองโดยตรง แต่คำถามคือประโยชน์ของการเอาชนะสามีของเธอนั้นคืออะไร มันคือการผลักดันตัวเองให้มีสถานะขึ้นไปขี่สามีที่มีภาพแทนในสังคมว่าเป็นผู้นำของครอบครัวโดยที่เธอนั้นก็ไม่รู้สึกตัวหรอก และผลลัพธ์ต่อมาคือเธอตกลงกับสามีโดยการแสดงตบตาลูกๆของพวกเขาเพื่อที่จะทำให้ลูกๆของพวกเขาสบายใจ(แบบที่สังคมเขายอมรับกันอะนะ)

ซีนสุดท้ายของหนังนั้นแม้ว่าจะดูเรียบง่ายหรือเป็นเพียงเหตุการณ์ที่อาจจะดูเล็กๆเหตุการณ์หนึ่งแต่มันเป็นการ Balance หนังและตัวละครให้กลับมาคงที่และเท่าเทียมกันเช่นเดิม(บางคนอาจจะมองผู้ชายไม่ดีมาตลอดทั้งเรื่องเลยก็ได้) มันคือเหตุการณ์ที่ทุกๆคนที่มาเล่นสกีกันกำลังนั่งรถบัสลงจากภูเขาอันสูงชัน และความเงอะๆงักๆของคนขับรถก็ทำให้ภรรยาของโทมัสเกิดความหวาดกลัวขึ้นมาและเธอก็เดินไปโวยวายกับคนขับรถให้เปิดประตู จากนั้นเธอก็เดินลงไปจากรถบัสเพียงลำพัง ไอ้ความหวาดกลัวนี้ก็เป็นดังเช่นที่โทมัสนั้นวิ่งหนีหิมะถล่มในตอนต้นเรื่องนั้นแหละ ความย้อนแย้งนี้กลับทำให้เรากลับมานั่งคิดว่าอะไรกันแน่ที่เราควรจะให้ความสำคัญกับความเป็นมนุษย์  เพศหญิงและชายเช่นนั้นหรือ หรือเราควรนึกถึงความเป็นคนเท่าๆกัน

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: